Dačić odgovorio Podgorici: Grdni, što ne tražite da vam vrate Peć, Istok i Đakovicu ovi koje ste priznali ?

Nova diplomatska razmjena između Podgorice i Beograda prerasla je u jedan od najozbiljnijih verbalnih sukoba dvije države u posljednjih nekoliko godina, nakon što je Ministarstvo vanjskih poslova Crne Gore oštro reagovalo na izjave predsjednika Srbije Aleksandra Vučića, a potom dobilo snažan odgovor i od Ministarstva spoljnih poslova Srbije i od potpredsjednika Vlade Srbije Ivice Dačića.

Sve je počelo saopštenjem resora kojim rukovodi Ervin Ibrahimović, u kojem su odbačene tvrdnje da Crna Gora vodi bilo kakav „hibridni rat“ protiv Srbije. Međutim, saopštenje nije ostalo samo na demantiju, već je sadržalo niz političkih ocjena koje su u Beogradu shvaćene kao direktan napad na Srbiju i njeno rukovodstvo.

Iz Ministarstva vanjskih poslova Crne Gore poručeno je da su „što je Crna Gora bliža ostvarenju svog strateškog cilja – članstvu u Evropskoj uniji – i što se više približavaju izborni procesi u našoj zemlji, učestalije izjave iz susjedne države koje svjedoče o nespremnosti dijela političkih struktura da prihvate jednostavnu činjenicu da su okruženi suverenim, međunarodno priznatim i ravnopravnim državama“.

U istom saopštenju navedeno je i da Crna Gora nije prostor koji bi jednog dana trebalo da bude vraćen „zamišljenim političkim ili nacionalnim centrima“, što je u Beogradu protumačeno kao direktna aluzija na Srbiju.

Posebno je odjeknula rečenica u kojoj je crnogorsko ministarstvo navelo narodnu izreku: „Niko te ne nagrdi kao grdni“, dodajući da ona „možda najbolje oslikava apsurdnost tvrdnje da Crna Gora vodi hibridni rat protiv bilo koga“.

U nastavku saopštenja MVP Crne Gore poručeno je da javnost sama procijeni da li takve izjave iz Srbije predstavljaju „uvod u nove kampanje dezinformacija i političkih pritisaka“ ili pokušaj skretanja pažnje sa unutrašnjih problema.

Iz Podgorice su takođe istakli da je odluka o obnovi nezavisnosti Crne Gore konačna, demokratska i međunarodno verifikovana, te da je Crna Gora danas građanska, multietnička i multivjerska država zasnovana na evropskim vrijednostima.

Međutim, odgovor iz Srbije nije se dugo čekao.

Ministarstvo spoljnih poslova Republike Srbije saopštilo je da je primilo k znanju reagovanje Ministarstva vanjskih poslova Crne Gore, ali i da ono, kako su naveli, predstavlja „potvrdu hibridne prirode djelovanja pojedinih krugova u Crnoj Gori prema političkom životu Srbije“.

U saopštenju srpskog ministarstva navedeno je da bi, umjesto „oštrih i suštinski ničim izazvanih saopštenja, javnih prozivki i pokušaja ućutkivanja“, za odnose dvije susjedne države bilo korisnije da se sva otvorena pitanja rješavaju kroz institucionalni dijalog i diplomatske kanale.

Iz Beograda su poručili da Srbija dosljedno poštuje državnost i teritorijalni integritet Crne Gore, ali su istovremeno naglasili da vlasti u Podgorici već godinama ne pokazuju isti stepen poštovanja prema teritorijalnom integritetu Srbije.

„Pokušaji da se Srbiji drže lekcije o poštovanju državnosti i suvereniteta su, najblaže rečeno, neubjedljivi“, navedeno je u saopštenju.

Ministarstvo spoljnih poslova Srbije dodatno je naglasilo da Srbija nema nikakve pretenzije prema Crnoj Gori i da većina građana Srbije Crnu Goru poštuje i doživljava kao blisku i prijateljsku državu.

„Srbija i njeni predstavnici imaju svako pravo da ukažu na pojave koje narušavaju dobrosusjedske odnose, uključujući kontinuirano stvaranje atmosfere u kojoj se Srbija predstavlja kao problem, a sve češće i kao pogodan izgovor za unutrašnje političke neuspjehe“, poručeno je iz Beograda.

U srpskom ministarstvu smatraju da bi se obje države trebalo usmjeriti ka temama koje su važne građanima – ekonomskoj saradnji, infrastrukturnom povezivanju, slobodi kretanja i jačanju međusobnog povjerenja.

Još oštriji bio je potpredsjednik Vlade Srbije i ministar unutrašnjih poslova Ivica Dačić, koji je saopštenje Ministarstva vanjskih poslova Crne Gore ocijenio kao „vrhunac licemjerja i uvreda na račun Srbije“.

„Ovakva saopštenja su u međunarodnim odnosima veoma rijetka. Daju se kada su odnosi država u teškoj krizi, maltene pred rat. Čak su i Trampova saopštenja protiv Irana blaža nego saopštenje crnogorskog Ministarstva vanjskih poslova“, poručio je Dačić.

On je ocijenio da se od Srbije godinama pokušava napraviti neprijatelj, iako za to ne postoji nijedan realan razlog.

„Crna Gora nema većeg prijatelja od Srbije. U toj zemlji živi veliki broj Srba, a u Srbiji stotine hiljada ljudi porijeklom iz Crne Gore. Nikada niko zbog toga nije imao problema i time se ponosimo“, kazao je Dačić.

On je zatim postavio pitanje koje je izazvalo najviše pažnje:

„Čime je to Srbija zaslužila? Šta je Srbija uradila protiv Crne Gore? Kome je u interesu neprijateljstvo između Srbije i Crne Gore? Srpskom i crnogorskom narodu sigurno nije.“

Dačić je podsjetio da Srbija nije priznala otcjepljenje bilo kog dijela Crne Gore, niti je Podgoricu optuživala za najteže istorijske i političke kvalifikacije.

„Nije Srbija priznala otcjepljenje dijela crnogorske države. Nije Srbija optuživala Crnu Goru za genocid. Nije Srbija podržavala političke projekte usmjerene protiv Crne Gore“, poručio je on.

Posebno je odjeknula njegova opaska povodom čestih pozivanja na 1918. godinu.

„Ako već pričaju o navodnoj aneksiji 1918. godine, pa što ne traže da im takozvano Kosovo, koje su priznali, vrati Peć, Dečane, Istok i Đakovicu, koji su do 1918. bili dio Crne Gore? Dečane o kojima je pisao kralj Nikola u crnogorskoj himni“, kazao je Dačić.

Na kraju je uputio poziv na razum i smirivanje tenzija.

„Dozovite se pameti. Nemamo bližih nego što smo jedni drugima.“

A onda je u samo jednoj riječi sumirao čitav spor.

„Grdni.“

Time je, očigledno, odgovorio na istu onu narodnu izreku koju je prethodno upotrebilo Ministarstvo vanjskih poslova Crne Gore.

Najnovija razmjena poruka ponovo je otvorila pitanje zbog čega se resor Ervina Ibrahimovića sve češće nalazi u središtu diplomatskih sporova sa Srbijom i da li takva retorika doprinosi poboljšanju odnosa dvije države ili ih dodatno opterećuje u trenutku kada bi saradnja trebalo da bude prioritet i Podgorice i Beograda.