Mitropolit Amfilohije: Barski hram jedno od najvažnijih mjesta na svijetu
„Rijetki su hramovi u svijetu kao što je Hram Svetog Jovana Vladimira u Baru, sagrađen u slavu Božiju koji je kršten i miropomazan svetom rukom jerusalimskog Patrijarha Teofilo III, našeg srpskog Patrijarha Irineja i drugih episkopa Crkve Božje i tako postao jedan od najznačajnih mjesta u Evropi i širom svijeta.
Ovaj hram se toga udostojio a zajedno sa njim i svi oni koji se sabiraju i koji će se u njega sabirati“, kazao je Njegovo visokopreosveštenstvo Arhiepiskop cetinjski Mitropolit crnogorsko-primorski g. Amfilohije tokom litrugijske besjede koja je služena povodom druge godišnjice osvećenja ovog Sabornog hrama.
Mitropolit je kazao da je 1000 godina od mučeničke smrti Svetoga Jovana Vladimira upravo zapečaćeno osvećenjem ovog veličanstvenoga hrama:
„Kroz ovaj hram proslavlja se ime Božje, ime Oca i Sina i Duha Svetoga i čestvuje se ime Svetoga velikomučenika Jovana Vladimira saraspetoga Hristu i u Tajni krštenja, ali i u tajni njegovog životnog mučeništva i stradanja.“
Govoreći o značaju Svetoga Jovana Vladimira pokrovitelja ovoga svetoga hrama i ovoga grada, Mitropolit je podsjetio da i Sveti Jovan Krstitelj i Sveti Jovan Vladimir u svojim rukama drže posječene svoje glave:
„Takav je značaj Svetoga Jovana Vladimira, pokrovitelja ovoga svetoga hrama i ovoga grada, pokrovitelja našega naroda, onoga koji objedinjuje sobom i svojom žrtvom, poput samoga Gospoda, Istok i Zapad.
Ovdje je na ovim prostorima upravo projavljeno to jedinstvo Istoka i Zapada, jedinstvo Crkve Istoka – sve do jerusalimskog Patrijarha koji je osvešatao ovaj hram, i jedinstvo Crkve Zapada u onim vremenima kada je Crkva Istoka i Zapada bila jedna, vjerna apostolskom i Hristovom predanju sve do 11. vijeka kada je došlo do nesrećnog raskola Zapadne crkve, Rimske patrijaršije.“
Crkva Božja Svetoga Jovana čuva to izvorno hrišćansko jedinstvo, prvih 10-11 vjekova i nastavlja da ga čuva i propovjeda, i da ga svjedoči i ovim svetim hramom:
„Istok i Zapad, Sjever i Jug, muško i žensko, Grk i Jevrej, rob i slobodnjak, sve to prestaje da postoji i objedinjuje se uz Hristu Isusu jedinome Tvorcu neba i zemlje i sve je prizvano da se krsti u ime Božje i da se zapečati Duhom Svetim Životvornim, da postane jedno i zajedno i u vremenu i vječnosti“, istakao je vladika Amfilohije.
Ponovio je da je osvećenje ovoga hrama i njegov rast veliki događaj jer se preko njega osveštao Bar i da je on priziv na Božju ljubav svih koji žive u ovome gradu a to potvrđuje i Crkva Svete Trojice na Rumiji koju, oni koji su ispunjeni bogomržnjom i bratomržnjom, pokušavaju da sruše:
„Srušili su je upravo i oni koji su bili ispunjeni mržnjom prema Hristu kao Bogu ljubavi u 16. vijeku pa je ona vaskrsla. Doletjela je na Rumiju crkva posvećena Svetoj Trojici da i odande svjedoči Oca i Sina i Duha Svetoga, da priziva na ljubav i zajedništvo vječno i neprolazno svako ljudsko biće na ovim prostorima.
Zato je vaskrsla crkva na Rumiji i zato je vaskrsao i Sveti Jovan Vladimir i njegovo prisustvo kroz ovaj sveti hram. To je veliki Božji dar i događaj i za ova grad, Crnu Goru, i za svu Evropu, čitav svijet. “
Visokopreosvećeni Mitropolit je kazao da je ovaj hram u Baru, kao i onaj na Rumiji, znamenje svjetskih dimenzija.
U arhipastirskoj propovjedi Mitropolit je podsjetio da Hristos nikada nije toliko bio gonjen i progonjen iz ljudskoga života kao danas u svijetu. Ali, s druge strane, nikada se ime Njegovo nije toliko propovjedalo i svjedičilo širom svijeta, na svim zemaljskim jezicima, kao danas:
„Svuda se propovjeda Sveto jevanđelje i svuda se krštavaju ljudska bića i primaju pečat dara Duha Svetoga, postaju članovi Crkve Božje, te zajednice vječne neprolazne. Rađaju se Duhom Božijim za vječni i neprolazni život.“
Podsjetio je da je krštenje oblačenje u Hrista i u Njegovu živonosnu silu:
„Tajnom krštenja tjelesno rođeni od oca i majke, oni se rađaju za vječni neprolazni život, za vječno neprolazno Carstvo Božje. Postaju zajedničari ne samo zemaljske tjelesne zajednice (porodične, ljudske) nego zajedničari vječne Božje zajednice – Crkve Hristove kojoj pripadaju i pripadaće milioni ljudi kroz vjekove i koja se danas propovjeda svuda po svijetu u svim zemaljskim narodima.“
Tokom Liturgije Mitropolit crnogorsko-primorski Amfilohije je krstio malu Kseniju.
Svečanost povodom druge godišnjice osvećenja Sabornog hrama Svetog Jovana Vladimira u Baru počela je sinoć promocijom edicije „U spomen i slavu Svetog Jovana Vladimira“ u 10 tomova.
Saborni hram Svetog Jovana Vladimira u Baru osveštao je i u njemu odslužio Liturgiju 25. septembra 2016. godine, Njegovo blaženstvo Patrijarh Jerusalima i sve Palestine g. Teofilo III uz sasluženje Njegove svetosti Patrijarha srpskog g. Irineja, Njegovog blaženstva Arhiepiskopa Tirane i sve Albanije g. Anastasija, Njegovog blaženstva Arhiepiskopa ohridskog i Mitropolita skopskog g. Jovana i predstavnika svih pomjesnih Pravoslavnih Crkava.
Osveštanje Sabornog hrama u Baru u godini velikog jubileja – 1000 godina (1016-2016) od mučeničkog stradanja Svetog kralja Jovana Vladimira, predstavljao je najveći događaj u pravoslavlju 2016. godine.
Koliko je svečanost bila impozantna, kao i broj vjernika, najbolje svjedoče riječi Patrijarha srpskog gospodin Irineja da ga posebno raduje prisustvo velikog broja naroda: „Ja mislim da je ovo najveće prisustvo naroda, bar u poslednje vrijeme, na jednom mjestu, i to oko hrama i njegovog osvećenja!“.
Na dan osvećenja iznesen je krst Svetog Jovan Vladimira na kome je svetac pogubljen prije 1.000 godina. Krst godinama čuva porodica Andrović iz Mikulića kod Bara.
Izgradnja Sabornog hrama počela je 2002. godine, po veličini je najveći pravoslavni hram u Crnoj Gori, površine 2 x 1359 m2. Na centralnoj kupoli hrama, na visini od preko 40 m, nalazi se zlatni krst visine 4,6 metara, težak oko 380 kg.
Vesna Dević
Foto. Jovan Radović
www.mitropolija.com
